اثرات منفی بسته شدن تنگه هرمز بر بازار فلزات آسیا | زنجیره تأمین دهها صنعت مادر مختل شد | هزینه تمامشده کدام کالاها در آستانه جهش است؟
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از اکوایران، تحولات اخیر در منطقه خاورمیانه که منجر به افزایش ریسکهای امنیتی در مسیرهای لجستیکی شده، تنها اثر خود را در رشد قیمت نفت نشان نداده است. وابستگی گسترده صنایع آسیایی به مواد معدنی، شیمیایی و فلزی تولیدشده در این منطقه، موجب شده کوچکترین اختلال در حملونقل دریایی، زنجیره تأمین دهها صنعت مادر را به لرزه درآورد. تنگه هرمز، به عنوان یکی از شریانهای حیاتی تجارت مواد خام، نقشی کلیدی در این معادله دارد؛ و هر تهدیدی برای این مسیر، میتواند به سرعت به بحران تولید در سراسر شرق آسیا تبدیل شود.
نخستین حلقهای که در چنین شرایطی تحت فشار قرار میگیرد، صنعت معدنکاری است. عملیات استخراج در بسیاری از معادن بزرگ جهان، خصوصاً در چین، هند و آسیای جنوب شرقی، وابسته به مواد منفجره صنعتی است. این مواد عمدتاً با مشتقات نیتروژن، اوره و آمونیاک تولید میشوند. خاورمیانه نزدیک به ۲۲ درصد بازار جهانی اوره و آمونیاک را تأمین میکند؛ بنابراین هرگونه اختلال در صادرات این محصولات بهسرعت زنجیره استخراج را متوقف میسازد. به بیان ساده، وقتی نهادههای انفجاری به مقصد نرسند، معادن نمیتوانند سنگ را خرد کنند و چرخه تولید فلزات پایه مختل میشود.
حلقه کلیدی دوم، گوگرد است؛ مادهای که کمتر در افکار عمومی مطرح میشود اما نقشی حیاتی در متالورژی دارد. حدود ۴۵ درصد صادرات جهانی گوگرد از خاورمیانه انجام میشود. این ماده برای تولید اسید سولفوریک به کار میرود؛ اسیدی که در فرآیند لیچینگ، تصفیه و استخراج فلزات نقش بنیادین دارد. از مس و روی تا فلزات کمیاب، همگی به این اسید وابستهاند. محدودیت در تأمین گوگرد، بلافاصله باعث افت تولید کارخانههای ذوب و پالایش فلزات میشود.
در کنار نهادههای شیمیایی، خاورمیانه سهم قابلتوجهی در صادرات برخی مواد معدنی و فلزی نهایی نیز دارد. آمارها نشان میدهد بخش مهمی از بازار جهانی در اختیار این منطقه است:
• پودر طلا: ۳۶٪ – حیاتی برای صنایع الکترونیک و نیمههادیها
• الماس صنعتی: ۲۶٪ – ستون ابزارهای حفاری، برش و صنایع نفت
• آلومینیوم: ۲۴٪ – پایه ساخت خودرو، هواپیما و تجهیزات صنعتی
• سازههای فولادی: ۲۸٪ – موردنیاز پروژههای عمرانی و زیربنایی
در صورت توقف حملونقل مواد فوق از مسیرهای کلیدی منطقه، قیمتها در بازارهای آسیایی با جهش روبهرو خواهد شد. از آنجا که بخش عمده زنجیره تولید کالاهای مصرفی — از لوازم خانگی و تجهیزات الکترونیک گرفته تا خودرو و ساختوساز — وابسته به این مواد است، اختلال در عرضه بهسرعت خود را در قالب افزایش هزینه تمامشده و گرانی برای مصرفکنندگان نهایی نشان میدهد.
به همین دلیل، هرگونه تنش در مسیرهای تجاری خاورمیانه نهتنها چالش انرژی، بلکه بحران عمیقتری در ستون فقرات صنایع آسیایی ایجاد میکند؛ بحرانی که اگر ادامه یابد، میتواند ساختار عرضه جهانی فلزات و مواد معدنی را دگرگون سازد.
ارسال نظر