اختلاف در پایگاه هواداران ترامپ بر سر «پرونده ایران» | مردم آمریکا نگران معیشت هستند نه جنگ اوکراین
به گزارش اقتصادنیوز، در نخستین سال از دوره دوم ریاست جمهوری دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا تلاش کرده تا نقش میانجیگر صلح در دنیا را بازی کند. با اینوجود، بسیاری از مشکلات سیاست خارجی به سال آینده نیز کشیده خواهند شد.
سالی که گذشت...
میا وارد، دیانا نروتزی و نهال طوسی در پولیتیکو نوشتند: دولت رئیسجمهور ترامپ اولین سال حضور خود را با تمرکز بر موضوع پایان دادن به چالشهای سیاست خارجی، گذراند. با اینوجود، اما رئیسجمهور سال جدید را در حالی آغاز میکند که با فهرست سنگینی از مسائل حلنشده در سیاست خارجی روبهروست؛ از ادامه جنگ در اوکراین گرفته تا افزایش تنشها با ونزوئلا.
اقتصادنیوز: ترامپ پیشنهاد داده است که به بیشتر آمریکاییها، ۲ هزار دلار را در قالب آنچه سود تعرفهای مینامد پرداخت شود؛ پولی که قرار است از محل عوارض واردات کالاهای خارجی تأمین شود. او همچنین وعده ۱۲ میلیارد دلار کمک به کشاورزان آسیبدیده از جنگ تجاری خود را داده و پیشنهاد کرده یارانههای بیمه درمانی مستقیما به خود مردم پرداخت شود.
از سویی، نشانههای چندانی مبنی بر قصد او برای برداشتن تمرکز از مسائل ژئوپلیتیک، بهچشم نمیآید. این مسیر احتمالا در تقابل با اهداف انتخابات میاندورهای خواهد بود؛ چرا که این روزها مردم آمریکا با افزایش هزینههای زندگی و مشکلات مربوط به معیشت مواجه هستند.
ادامه فعالیتهای دیپلماتیک درتعطیلات کریسمس
پیش از تعطیلات سال نو، کاخ سفید اعلام کرد ترامپ قصد دارد تا با برگزاری تجمعات منظم، دربارهتمام اقدامات مثبتی که دولت برای کاهش هزینهها انجام داده است، صحبت کند.
ترامپ بیشتر زمان حضور خود در مارالاگو را صرف تمرکز بر سیاست خارجی کرده است. او تاکنون با ولودیمیر زلنسکی رئیسجمهور اوکراین و بنیامین نتانیاهو نخستوزیر اسرائیل، دیدار کرده است و دو بار نیز با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، تماس تلفنی برقرار کرده است.
کارنامه موفق یا پروندههای نیمهباز؟
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید گفته است: رئیسجمهور با یک مأموریت قاطع از سوی رأیدهندگان، برای اجرای سیاست خارجی اول آمریکا انتخاب شده است. او با برنامههای خود برای بازگرداندن سرمایهگذاریها و دستاوردهای ملموس آمریکا، تلاش کرده است.
او افزود: رئیسجمهور ترامپ با اقدامات خود، کارنامه موفقی را دارد. اقداماتی چون مذاکره برای توافقهای تجاری منصفانهتر، گرفتن تعهد از متحدان ناتو برای افزایش هزینههای دفاعی به میزان پنج درصد، نابود کردن قاچاقچیان تروریست مواد مخدر که مواد غیرقانونی را به آمریکا وارد میکردند. او بهصورت همزمان، به هشت جنگ پایان داده و جهان را امنتر و باثباتتر کرده است. رئیسجمهور همواره تلاش خواهد کرد تا از راه قدرت، صلح را حفظ کند. او میخواهد منافع آمریکا در خارج از کشور را پیش ببرد.
افزایش نگرانی جمهوریخواهان
ترامپ در گفتوگوی خود با نشریه پولیتیکو در اوایل این ماه، تاکید کرد که هدف اصلی سفرهای خارجی او نیز تقویت آمریکا است. او گفت: وقتی به سفر میروم، فقط یک مقصد در ذهن دارم؛ «آمریکا»
اما در میان جمهوریخواهان، نگرانیها نسبت به علاقهی رئیسجمهور برای حلوفصل درگیریهای خارجی، رو به افزایش است. نظرسنجیها بارها نشان دادهاند که رأیدهندگان آمریکایی بیش از پیش نگران مسائل معیشتی هستند و با وجود اصرار دولت ترامپ مبنی بر اینکه ضعف اقتصادی تقصیر جو بایدن است، بسیاری جمهوریخواهان را مقصر آن میدانند.
با ورود جهان به سال 2026، مروری میکنیم بر مهمترین پروندههای سیاست خارجی که ترامپ آنها را به سال جدید منتقل کرده است؛
بازگشت بحران ایران؟
در ژوئن امسال، ترامپ با همراهی اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران حمله کرد؛ درگیری کوتاه که به هدف ضربه به برنامه موشکهای بالستیک و برنامه هستهای ایران صورت گرفت. در نهایت پس از ۱۲ روز جنگ، ترامپ موفق شد تا دو طرف را به توقف درگیریها راضی کند.
اکنون، در آمریکا نگرانیها دربارهی بازسازی برنامه هستهای ایران رو به افزایش است، وضعیتی که میتواند دوباره، پای این کشور را به یک بحران جدید باز کند.
ترامپ هشدار داده که اگر ایران برنامه هستهای خود را احیا کند، آمریکا ضربه سنگینی را به این کشور وارد خواهد کرد. او همچنین گفته که آمریکا از حملات اسرائیل علیه برنامه موشکی بازسازیشده ایران حمایت خواهد کرد.
از سویی، رئیسجمهور ایران هشدار داده است که در صورت هرگونه تجاوزی، پاسخ ایران سخت و پشیمانکننده خواهد بود.
این پرونده به نقطه اختلاف جدی در پایگاه هواداران ترامپ تبدیل شده است؛ بسیاری از حامیان مگا خواهان محدود شدن نقش آمریکا در خاورمیانهاند و برخی از حمایت بیقیدوشرط دولت آمریکا از اسرائیل، ناراضی هستند.
جنگ اوکراین؛ بحران مزمن با راهحلهای اندک
جنگ اوکراین درحالی در ماه فوریه وارد چهارمین سال خود میشودکه هنوز هیچ نشانه روشنی از پایان آن وجود ندارد. ترامپ تلاش کرده تا پوتین و زلنسکی را به میز توافق صلح بکشاند، اما کرملین بارها مذاکرات را به تعویق انداخته است. روسیه همچنین حاضر نشده تا پیش از نهاییشدن توافق صلح، آتشبس برقرار کند و همچنان با موشک و پهپاد به اوکراین حمله میکند.
آخرین مذاکرات در مارالاگو نسبت به قبل امیدوارکنندهتر به نظر میرسید. ترامپ نسبت به دستیابی قریبالوقوع به توافق ابراز خوشبینی کرد و از پیشرفتهایی در زمینه تضمینهای امنیتی برای کییف سخن گفت. اما کرملین خیلی زود این خوشبینی را کمرنگ کرد و اوکراین را به حمله پهپادی به اقامتگاه پوتین متهم کرد، ادعایی که زلنسکی آن را صحنهسازی روسیه خواند.
سرنوشت منطقهی راهبردی دونباس همچنان اصلیترین گره اختلاف میان دو طرف است و هیچ مسیر روشنی برای توافق دیده نمیشود. زلنسکی پذیرفته است که ۱۵ درصد از اراضی باقیمانده دونباس که تحت کنترل اوکراین است، به منطقهای غیرنظامی و آزاد اقتصادی تبدیل شود، اما روسیه با این طرح مخالفت کرده است. ارتش روسیه در صورت کنترل کامل دونباس، به سنگرهای اوکراین دسترسی خواهد داشت و اوکراینیها نگرانند که اگر روسیه دوباره حمله کند، به همینجا بسنده نکند.
با وجود گفتوگوهای مکرر با ترامپ، روسیه همچنان خواستههای حداکثری خود را تکرار میکند، از جمله جلوگیری از عضویت اوکراین در ناتو، محدودسازی ارتش این کشور و کنترل کامل دونباس. پوتین همچنین گفته که تا زمانی که طرح صلح مورد قبول او تدوین نشود، حاضر به دیدار با زلنسکی نیست.
غزه؛ توافق صلحی که از هم پاشید
ترامپ نقش مهمی در دستیابی به آتشبس میان اسرائیل و حماس ایفا کرد؛ توافقی که پس از حدود دو سال جنگ در غزه و در قالب یک طرح صلح گستردهتر حاصل شد.
با وجود کاهش چشمگیر درگیریها، مقامات برای ورود به مرحله دوم طرح صلح ترامپ، با مشکلات جدی مواجه هستند. مرحله نخست این طرح شامل برقراری آتشبس، تبادل گروگانها و زندانیان و اجازه عبور به کمکهای بشردوستانه به غزه بود. با اینحال، مقامات اسرائیلی چندین بار تهدید کردهاند که به دلیل نقض توافق از سوی حماس، جنگ را از سر خواهند گرفت.
یکی از مهمترین گرهها در اجرای مرحله دوم، امتناع حماس از خلع سلاح است. این گروه که از نظر آمریکا سازمانی تروریستی محسوب میشود، اصرار دارد تا حق مقاومت مسلحانه علیه اشغال اسرائیل را حفظ کند. ترامپ روز دوشنبه به حماس هشدار داد که اگر سلاحها را زمین نگذارد، باید در انتظار جهنمی وحشتناک باشد.
چالش دیگر، متقاعد کردن کشورها برای اعزام نیرو به منظور ایجاد یک نیروی بینالمللی تثبیت امنیت در غزه است. قرار است تا پس از خروج نیروهای اسرائیلی، این نیروها امنیت بخشهایی از غزه را تأمین کند.
همزمان، هر دو طرف یکدیگر را به نقض آتشبس متهم میکنند. از زمان اجرای آتشبس در اکتبر، صدها نفر که عمدتا فلسطینی بودهاند، جان خود را از دست دادهاند.
فرایندهای صلح نیازمند حفظ بدون وقفه روابط دیپلماتیک است. هنوز روشن نیست که دولت ترامپ توان و تخصص لازم برای اجرای چنین چشماندازی را دارد یا نه. ازسرگیری درگیریها در غزه میتواند تهدید کننده یکی از مهمترین دستاوردهای سیاست خارجی ترامپ باشد.
تشدید فشارها بر مادورو
ترامپ در این هفته اعلام کرد آمریکا بخشی از تأسیسات بزرگ مرتبط با قاچاق مواد مخدر در ونزوئلا را منهدم کرده است، اقدامی که در صورت صحت، نخستین حمله زمینی آمریکا به این کشور محسوب میشود. این اقدام نشانه تشدید جدی کارزار فشار علیه رئیسجمهور ونزوئلا، نیکولاس مادورو است.
ترامپ احتمال جنگ با ونزوئلا را رد نکرد و به پولیتیکو گفت دوران مادورو به پایان رسیده است. این تنشها، موجب شکاف در جنبش اول آمریکا شده است؛ جریانی که ترامپ آن را با وعده دور نگهداشتن آمریکا از درگیریهای خارجی، شکل داده بود. برخی مخالفان مداخله هشدار میدهند که برکناری مادورو میتواند منطقه را بیثبات و آمریکا را وارد جنگی طولانی کند.
طبق نظرسنجی جدید کوئینیپیاک، ۶۳ درصد آمریکاییها با اقدام نظامی در ونزوئلا مخالفند. همچنین ۵۳ درصد نیز با حملات نظامی علیه قاچاقچیان مواد مخدر مخالفاند.
این آمارها اما مانع ترامپ نشده است. او در دسامبر فشارها بر ونزوئلا را تشدید کرد. اعلام محاصره دریایی، برنامه برای تروریستی اعلام کردن دولت مادورو، توقیف یک نفتکش ونزوئلایی و بستن حریم هوایی ونزوئلا، همگی از این دست اقدامات بودند.
آرامش شکننده با چین
تنشهای آمریکا و چین پس از توافق آتشبس تجاری یکساله در اکتبر کاهش یافت، اما بعید است که این آرامش ادامهدار باشد.
نمایندگان کنگره نسبت به پایبندی چین به تعهدات خود، از جمله کاهش صادرات مواد اولیه ساخت فنتانیل و خرید محصولات کشاورزی آمریکا، تردید دارند. توافق دربارهی عناصر کمیاب معدنی نیز همچنان بلاتکلیف بوده و وضعیت فروش تیکتاک نیز مبهم باقی مانده است.
چالشهای احتمالی سال ۲۰۲۶ با چین فراتر از تجارت است. تهدیدهای پکن برای حمله به تایوان میتواند بحران تازهای را برای ترامپ ایجاد کند.
چین امسال آمادگی نظامی خود را افزایش داده و سامانه جدید شناورهای تهاجمی، برای فرود در سواحل تایوان را معرفی کرده است. در واکنش به احتمال بزرگترین فروش تسلیحات آمریکا به تایوان، چین رزمایشهای گستردهای را برگزار کرد و آن را هشدار شدید خواند. تایوان نیز در پاسخ، چین را بزرگترین ویرانگر صلح توصیف کرد.
ترامپ در این هفته گفت که از این رزمایشها اطلاع نداشته است؛ با اینحال او نگرانیها را کماهمیت جلوه داد و گفت:«هیچچیز نگرانم نمیکند»
ارسال نظر