اقتصادنیوز: از نگاه حسین ایمانی جاجرمی، جامعه ایران بخش اصلی هزینه‌های فشار اقتصادی را پیش‌تر پرداخت کرده و دیگر ظرفیتی برای تحمل بارهای تازه ندارد. به باور او، ادامه تعویق در تصمیم‌های سخت و اصلاحات واقعی، تنها به انباشت بحران و افزایش هزینه‌های اجتماعی منجر می‌شود.

اقتصادنیوز: نه خرید متوقف شده، نه زندگی؛ آنچه این روزها عقب افتاده، تصمیم‌ها است. از رهن خانه و خرید خودرو گرفته تا ازدواج و سرمایه‌گذاری، همه‌چیز به «بعداً» موکول شده؛ بعدی که معلوم نیست چه زمانی می‌رسد.

اقتصادنیوز: تاکسی‌های برقی با وعده کاهش آلودگی و نوسازی ناوگان وارد تهران شدند، اما امروز برای بسیاری از رانندگان به تجربه‌ای پرهزینه تبدیل شده‌اند. طرحی که هنوز به تعادل نرسیده است اما وعده‌هایش در شهرداری و تاکسیرانی ادامه‌دار است.

اقتصادنیوز: سفر قرار بود چند روز آدم‌ها را از زندگی جدا کند؛ حالا اما طبقه متوسط سفر که می‌رود، قسط‌هایش هم با خودش به خانه برمی‌گردند.

اقتصادنیوز: هوای تهران هر روز تیره‌تر می‌شود و شغل‌هایی که باید چرخ شهر را بچرخانند، حالا زیر همین دود فرسوده‌تر از همیشه ایستاده‌اند. در پایتختی که کار دشوارتر شده و نفس‌کشیدن گران‌تر، مردم نان را به قیمت جان می‌خورند.

اقتصادنیوز: نژادبهرام می‌گوید اگر دولت در اجرای وعده‌هایش ناتوان است، باید صریح به مردم توضیح دهد، چون جامعه نامحرم نیست و باید بداند گره کار کجاست.

اقتصادنیوز: هر صبح پیش از آن‌که تهران چشم باز کند، هزاران نفر از شهرهای دور و نزدیک راه می‌افتند تا فقط برسند؛ برسند به کاری که زندگی‌شان را نگه می‌دارد، اما شهری که توان سکونتش را ندارند. تهران برایشان مقصد نیست، اجبار است؛ شهری که باید در آن کار کرد، اما نمی‌شود در آن زندگی کرد.

اقتصادنیوز: یوتیوب فارسی وارد دورانی پر از ابهام شده است؛ جایی که درآمد تولیدکنندگان محتوا به یک‌باره دچار سقوط شد و هیچ‌کس نمی‌تواند با اطمینان بگوید آینده این پلتفرم برای ایرانی‌ها چگونه خواهد بود. آیا این فقط یک بحران موقت است یا خط پایان برای یوتیوب فارسی نزدیک است؟

اقتصادنیوز: جهش ناگهانی قیمت دلار، طلا و سکه در ۱۶ روز میانی آذر، فقط معادلات بازار را به‌هم نزد؛ تصمیم‌گیری را در زندگی روزمره مردم مختل کرد و طبقه متوسط را میان ترسِ جا ماندن و ترسِ اشتباه کردن معلق نگه داشت.

اقتصادنیوز: جوانان امروز شاغل‌اند، اما زیر خط فقر نفس می‌کشند؛ نسلی که درآمد دارد اما آینده ندارد. در شهری که اجاره‌خانه از حقوق ماهانه پیشی می‌گیرد، «کار کردن» دیگر مترادف «زندگی کردن» نیست.

اقتصادنیوز: نسلی که صبح‌ها سر کار می‌رود و شب‌ها با سفره‌ای کوچک‌تر برمی‌گردد، حالا به «شاغلِ فقیر» تبدیل شده است.ایمانی جاجرمی هشدار می‌دهد این مسیر، اگر اصلاح نشود، می‌تواند کشور را به سمت «قحطی » ببرد؛ قحطی‌ای که نه نبود کالا، بلکه نبود توان خرید است.

اقتصادنیوز: آلبرت بغزیان، استاد اقتصاد دانشگاه تهران، با هشدار نسبت به «تاریکی بودجه» و «معافیت‌های بی‌پایان»، می‌گوید تا شفافیت و جسارت در حذف هزینه‌های زائد شکل نگیرد، هیچ اصلاح اقتصادی در کشور واقعی نخواهد شد.

اقتصادنیوز: در حالی‌که تهران زیر سایه آلودگی نفس می‌کشد، ناصر امانی، عضو شورای شهر تهران از «رهاشدگی کامل قانون هوای پاک» و ناتوانی دستگاه‌های اصلی در اجرای وظایفشان می‌گوید؛ او هشدار می‌دهد که آلودگی هوا بدون یک برنامه ملی و اراده جدی، پایان نخواهد داشت.

اقتصادنیوز: شقاقی شهری، اقتصاددان و از امضاکنندگان نامه مهم 180 اقتصاددان و کنشگر اقتصادی و اجتماعی به پزشکیان، با هشدار نسبت به «کسری بودجه ساختاری» و «عدم شفافیت» بودجه تأکید می‌کند که دولت باید پیش از هر اصلاحی، «بودجه ۱۴۰۵ را در اتاق شیشه‌ای ببندد.»

اقتصادنیوز: تهران سال‌ها است در حلقه دود، تراکم جمعیت و مصرف بی‌محابای انرژی گرفتار مانده است. محمود میرلوحی در گفت‌وگویی با اقتصادنیوز می‌گوید آلودگی پایتخت حاصل زنجیره‌ای از تصمیم‌های نگرفته و سیاست‌های اجرا‌نشده است که همه نهادهای دولتی تا خود شهرونداندر آن سهم دارند.

اقتصادنیوز: داوود سوری، از امضاکنندگان نامه 180 اقتصاددان و پژوهشگر و کنشگر حوزه اقتصادی و اجتماعی به رئیس جمهور، می‌گوید نخستین گام اعتمادسازی این است که «دولت پیش از تحمیل هزینه به مردم، یک‌بار هم به خودش سوزن بزند.»

اقتصادنیوز: هوای آلوده تهران و سایر شهرها این روزها تنها تهدیدی برای سلامتی نیست، بلکه به یک بحران اقتصادی و اجتماعی تبدیل شده است. طبق گزارش‌ها، بیش از ۷۰٪ از بیمارانی که در فصل‌های سرد به بیمارستان‌ها مراجعه می‌کنند، به دلیل بیماری‌های تنفسی ناشی از آلودگی هوا تحت درمان قرار می‌گیرند.

اقتصادنیوز: تهران نفس ندارد و هیچ‌کس هم حاضر نیست مسئولیتش را بپذیرد. در میانه‌ی این سردرگمی نهادی، زهرا نژاد بهرام، عضو سابق شورای شهر تهران، اعلام کرد: «بحران آلودگی هوا قبل از هر چیز، نتیجه بی‌عملی دولت و بی‌توجهی قانون‌گذاران است.»

اقتصادنیوز: آلودگی هوا مدارس را تعطیل می‌کند، اما زندگی خانواده‌ها را نه. پشت هر روز تعطیلی، ساعت‌ها نگرانی، هزینه‌ ناخواسته و افت تحصیلی است که هیچ‌یک در محاسبات رسمی دیده نمی‌شود.

اقتصادنیوز: در شهرهای آلوده ایران، نفس‌کشیدن هم طبقاتی شده است؛ آن‌که پول دارد خانه‌ای پاک‌تر و زندگی سالم‌تر می‌خرد و آن‌که ندارد، دود بیشتری می‌بلعد و هزینه‌های بیشتری می‌دهد. آلودگی هوا این‌روزها نه‌فقط یک بحران محیط‌زیستی، که یک موتورِ نابرابری است.

اقتصادنیوز: آلودگی هوا در تهران تنها یک مشکل زیست‌محیطی نیست، بلکه به بحرانی فراگیر تبدیل شده که اثرات آن به اقتصاد، سلامت و کیفیت زندگی مردم وارد شده است.

اقتصادنیوز: مسعود زریبافان با نقد صریح مدل تناسبی برای انتخابات شورای شهر تهران، هشدار می‌دهد که این الگوی انتخاباتی می‌تواند شورای تهران را متکثر، شهردار آینده را گرفتار و اداره پایتخت را دشوارتر از همیشه کند.

اقتصادنیوز: اقبال شاکری در گفتگو با اقتصادنیوز معتقد است انتخابات تناسبی، رقابت شورای شهر تهران را وارد مرحله‌ای تازه و جدی می‌کند؛ مرحله‌ای که در آن لیست‌ها با شهردار پیشنهادی و برنامه‌های مشخص وارد میدان می‌شوند.

اقتصادنیوز:ناصر امانی، نماینده شورای شهر تهران از تاثیر انتخابات تناسبی و ضرورت انتخاب شهردار متخصص برای پایتخت سخن می‌گوید. او بر اهمیت حضور احزاب و افزایش مشارکت مردم در این انتخابات تأکید دارد.

اقتصادنیوز: در حالی که رفع فیلترینگ یکی از ساده‌ترین و فوری‌ترین وعده‌های دولت چهاردهم بود، امروز به موضوعی تعویق‌خورده و مبهم تبدیل شده است؛ تعلیقی که از نظر سمانه کوهستانی مستقیماً به فرسایش اعتماد عمومی و سرخوردگی نسل جوان و طبقه متوسط منجر شده است.

اقتصادنیوز:بلک فرایدی امسال روزی است که مردم با ماشین‌حساب سراغ سبد خرید می‌روند. جمعه سیاه امسال بیش از آنکه مسابقه درصدها باشد، میدان نبردی است بین قسط و معیشت؛ جایی که بعضی‌ها برای جبرانِ عقب‌مانده‌ها دل به خرید می‌زنند و بعضی‌ها ترجیح می‌دهند پشت ویترین بایستند و فقط تماشا کنند.

اقتصادنیوز: محمود میرلوحی، عضو پیشین شورای شهر تهران، معتقد است در ساختار فعلی شهرداری، هم اختیارات مدیریت شهری به‌شدت محدود است و هم شهرداری پایتخت در عمل بیش از آنکه نهاد حل مسائل انباشته شهر باشد، به «ابزار قدرت» برای حضور در پاستور تبدیل شده است.حالا پرسش اساسی این است: چرا در تهران هنوز نشانی از یک مدیریت برنامه‌محور و پاسخ‌گو نمی‌بینیم؟

اقتصادنیوز: در حالی‌که بحث سه‌نرخی شدن بنزین از اتاق‌های تصمیم‌گیری به گفت‌وگوهای روزمره مردم رسیده، نگرانی از «موج جدید گرانی» جدی تر شده است. شهروندان می‌گویند اگر تغییر قیمت بنزین یک ضرورت است، دولت باید پیش از هر چیز تکلیف جبران معیشتی، حمایت از شاغلان وابسته به سوخت و تقویت حمل‌ونقل عمومی را روشن کند.

اقتصادنیوز: در ایران، فیلتر شدن اینستاگرام و تلگرام، بخشی از اقتصاد را از مدار خارج کرد. میلیون‌ها کاربر و صدها هزار کسب‌وکار حالا برای نفس کشیدن در بازار دیجیتال، هم باید هزینه بیشتری بپردازند و هم با احتمال کمترِ دیده‌شدن و فروش کمتر کنار بیایند.

اقتصادنیوز: طبق گزارشی از مرکز آمار ایران، خرید کالاهای استوک در بازار ایران افزایش داشته است. این افزایش خرید بیشتر در بخش پوشاک استوک خارجی مشاهده شده که به دلیل قیمت‌های پایین‌تر و عرضه آن‌ها از طریق کانال‌های غیررسمی، بخش قابل توجهی از بازار ایران را به خود اختصاص داده است.